Viên Phóng Xạ Thất Lạc Tại Australia: Nguy Cơ Và Hệ Lụy

Gần đây, một viên chứa phóng xạ có tên gọi là Caesium-137 với kích thước chỉ 8 x 6mm đã biến mất trong quá trình vận chuyển từ một khu mỏ ở Newman đến vùng ngoại ô Perth, Australia. Viên phóng xạ này, được sử dụng phổ biến trong ngành khai thác mỏ, đã mất tích từ giữa tháng 1, kéo dài khoảng 1.400km.

Công ty Rio Tinto đã công bố lời xin lỗi vào cuối tháng 12 và hiện đang hợp tác chặt chẽ với các cơ quan chức năng để tìm kiếm viên phóng xạ này. Tuy nhiên, với kích thước nhỏ và phạm vi tìm kiếm rộng lớn, cơ hội tìm thấy nó đang ngày càng trở nên mong manh. Điều này tạo ra mối lo ngại về sức khỏe cho những ai có khả năng tiếp xúc với nó trong hàng trăm năm tới.

Tại sao viên phóng xạ lại bị mất tích?

Theo kế hoạch, chiếc xe tải chở viên phóng xạ khởi hành từ khu mỏ vào ngày 11 tháng 1 và đến địa điểm lưu trữ ở Malaga vào ngày 16 tháng 1. Tuy nhiên, đến ngày 25 tháng 1, tập đoàn Rio Tinto mới thông báo rằng viên phóng xạ này không có trong danh sách kiểm kê.

Viên chứa phóng xạ nhỏ bé, làm cho việc tìm kiếm trở nên khó khăn hơn.

Nguy hiểm từ viên phóng xạ này là gì?

Các chuyên gia đã cảnh báo rằng việc tiếp xúc với Caesium-137 có thể dẫn đến những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Những rủi ro bao gồm bỏng da, bệnh phóng xạ và tăng nguy cơ ung thư, đặc biệt là với những người vô tình tiếp xúc trong thời gian dài.

Công ty tư vấn Radiation Services WA cho biết, chỉ cần đứng cách viên phóng xạ một mét trong vòng một giờ đã có thể tạo ra mức phơi nhiễm khoảng 1,6 millisievert (mSv), tương đương với gần 17 lần chụp X-quang ngực.

Việc nhặt viên phóng xạ này có thể gây ra “tổn thương nghiêm trọng” cho các bộ phận cơ thể, bao gồm ngón tay và các mô xung quanh, theo như tuyên bố của một chuyên gia.

Ivan Kempson, một Phó giáo sư tại Đại học Nam Australia, cũng cho rằng tình huống xấu nhất có thể xảy ra là một đứa trẻ hiếu kỳ tìm thấy viên phóng xạ và đưa nó vào túi.

Tại sao sự cố này lại đặc biệt?

Việc viên phóng xạ bị thất lạc đã gây sốc cho nhiều chuyên gia trong lĩnh vực quản lý vật liệu phóng xạ, bởi vì các quy trình xử lý và vận chuyển phải được thực hiện rất nghiêm ngặt.

Rio Tinto cho biết họ thường xuyên thực hiện việc vận chuyển và lưu trữ các vật liệu nguy hiểm với sự hỗ trợ của các nhà thầu chuyên nghiệp. Viên phóng xạ là một phần của thiết bị đo mật độ quặng sắt tại khu mỏ Gudai-Darri.

Công ty phát triển bức xạ WA cho biết rằng các vật liệu phóng xạ được vận chuyển hàng ngày mà không gặp phải sự cố nào. Tuy nhiên, trong trường hợp này, dường như có sự lơi lỏng trong các biện pháp kiểm soát an toàn.

Pradip Deb, một giảng viên tại Đại học RMIT, đã chỉ ra rằng việc viên phóng xạ này bị mất tích là “rất bất thường” do các quy định an toàn trong việc vận chuyển yêu cầu phải có hộp bảo vệ an toàn.

Quy trình tìm kiếm viên phóng xạ ra sao?

Các nhà chức trách hiện đang sử dụng các thiết bị phát hiện bức xạ chuyên dụng để tìm kiếm viên phóng xạ bằng cách quét dọc theo các tuyến cao tốc với tốc độ lên đến 50 km/h.

Họ đã cảnh báo người dân không nên lại gần nếu phát hiện viên phóng xạ trong khoảng cách 5 mét, nhưng cũng nhận định rằng rất khó để nhìn thấy viên phóng xạ từ xa.

Các nhà chức trách đang nỗ lực để tìm kiếm viên phóng xạ thất lạc.

Có những lo ngại viên phóng xạ đã bị di chuyển ra khỏi khu vực tìm kiếm, có thể bị mắc kẹt trong lốp xe và bị mang đi xa hơn, hoặc thậm chí bị các động vật hoang dã mang đi.

Hệ lụy nếu viên phóng xạ không được tìm thấy?

Viên phóng xạ Caesium-137 có chu kỳ bán rã khoảng 30 năm, tức là sau 30 năm, độ phóng xạ sẽ giảm đi một nửa. Theo như các chuyên gia, nếu viên phóng xạ không được tìm thấy, nó sẽ không gây ô nhiễm cho môi trường xung quanh miễn là nó không bị vỡ ra.

Kempson cho biết rằng nếu viên phóng xạ rơi vào khu vực hẻo lánh, nó có thể không gây ra nhiều ảnh hưởng xấu đến môi trường.